preloader
انواع سفته و قوانین آن

انواع سفته و قوانین آن

همان طور که در بخش آشنایی با سفته مشاهده کردید،سفته یکی از اسناد تجاری است که به موجب آن امضاکننده‌ سفته تعهد می‌دهد تا در موعد مقرر یا عندالمطالبه، مبلغی را دروجه فردیا موسسه ذکر شده درسفته بپردازد.در این بخش با انواع سفته و قوانین آن صحبت میکنیم.

انواع سفته:

 سفته بر حسب مبالغی که روی آن چاپ شده تقسیم بندی می‌شود. به طور مثال انواع سفته از نظر مبلغ عبارتند از سفته یک میلیون ریالی، ده میلیون ریالی، بیست میلیون ریالی و …

همچنین سفته از لحاظ کاربرد بر انواع مختلفی تقسیم می گردد: سفته استخدام ، سفته تضمین حسن انجام کار، سفته اجرای تعهدات، سفته پرداخت دیون، سفته معاملات و…

در همه موارد فوق ظاهر سفته یکسان است اما کاربرد آنها متفاوت است. به معرفی چند نوع از مهم‌ترین انواع سفته از نظر کاربرد می‌پردازیم.

۱-سفته بابت حسن انجام کار

واحد کارگزینی و منابع انسانی بسیاری از شرکت‌ها جهت حسن استخدام نیروی جدید از وی طلب چک یا سفته می نمایند. این نوع سفته، سفته حسن انجام کار نام دارد و به این دلیل اخذ می گردد که کارفرما از انجام درست و بدون ایراد کار توسط پرسنل مطمئن گردد. کارفرما در صورت بروز اختلافات یا مشکلات شغلی می‌تواند از سفته ضمانت حسن انجام کار استفاده نماید. بهتر است پرسنل در این نوع سفته ذکر نمایند که سفته بابت حسن انجام کار است. از آن کپی تهیه نموده و سپس تحویل کارفرما دهند.

۲-سفته معاملاتی

سفته معاملاتی عبارتی است که در بین معامله گران کوتاه مدت بازار رواج دارد. افرادی که به معاملات خرید و فروش در کوتاه مدت مشغول بوده را نوسان گیر نامیده و به این روش آنها سفته بازی نیز گویند.

۳-سفته ضمانت کار

سفته ضمانت کار اغلب به سفته حسن انجام کار اطلاق می گردد. از جانب واحد کارگزینی و استخدام، در بسیاری از قراردادهای همکاری دو سویه، یکی از طرفین از دیگری بابت ضمانت انجام و تکمیل بدون نقص کار، سفته اخذ نموده که به آن نیز سفته ضمانت کارگفته می شود.

نحوه نوشتن سفته بابت ضمانت کاری

همان طور که گفته شد سفته ضمانت کار، حین استخدام یا انجام پروژه‌ای اخذ می گردد. در هنگام نوشتن سفته ضمانت کاری شما مبلغ و تاریخ صدور و سررسید را ذکر می نمایید. برخی کارفرمایان سفته بدون نام و تاریخ اخذ می نمایند.

اگر نوشتن سفته ضمانت کار، بدون نام گیرنده و تاریخ صورت گردد، وصول آن توسط هر شخصی می‌تواند انجام شود. برای جلوگیری از این ایراد، می‌توان صدور و تحویل سفته ها را در قرارداد کار، ثبت کرد.

اجرا گذاشتن سفته ضمانت:

برای وصول وجه سفته ضمانت از دو طریق می‌توان اقدام کرد:
۱. از طریق اجرای اسناد رسمی: در صورتی که دارنده به وظایف قانونی خود عمل کرده باشد، می‌تواند علیه صادرکننده، پشت‌نویس و ضامن به اجرای اسناد رسمی واقع در اداره ثبت مراجعه  و توقیف اموال اشخاص مذکور و وصول طلب خود را درخواست کند.
۲. از طریق مراجع قضایی دادگستری: در خصوص اجرا گذاشتن سفته ضمانت باید در نظر داشت که دارنده سفته با تقدیم دادخواست حقوقی علیه یک یا تمام مسوولان سند تجاری اقامه دعوی می‌کند و در صورتی که به محکومیت قطعی صادرکننده منجر شود و اموالی از محکوم تحصیل نشود، می‌تواند به استناد قانون نحوه اجرای محکومیت‌‌های مالی، بازداشت شخص محکوم را تقاضا کند.

خرید سفته از بانک:

فروش سفته با مبالغ خرد در تمامی شعب بانک ملی ایران انجام می‌شود و سفته با مبالغ بالای ۱،۲،۵و ۱۰میلیارد ریالی در شعب منتخب بانک به فروش می‌رسد . 

قیمت و مالیات سفته

هر سفته یک مبلغ اسمی دارد که برروی فرم چاپی آن مندرج است  و فقط تا همان میزان، می توان  برروی آن مبلغ نوشت. برای مثال جهت  صدور سفته ای به مبلغ ده میلیون تومان باید سفته ای تهیه نمود که مبلغ اسمی آن کمتر از این میزان  نباشد.

احکام سفته چیست؟

منظور از احکام سفته همان قوانین استفاده از سفته است که باید طرفین رعایت نمایند. از آنجا که سفته به عنوان تعهد پرداخت بوده و نه اصل پول، در بسیاری از معاملات مورد استفاده قرار گرفته و ممنوعیت های کمتری داراست. سفته را می‌توان در عناوین مختلفی استفاده کرد. از این رو احکام سفته تعیین کننده چگونگی بهره گیری از این سند تجاری می‌باشد.

حکم سفته حقوقی است یا کیفری؟

سفته بر خلاف چک، دارای حکم حقوقی است. بدین معنا که در صورت عدم پرداخت و شکایت ذی حق، می‌توان حکم جلب دریافت نمود و مجازات لازم را برای صادرکننده اعمال نمود. اما این مجازات جزء سوابق کیفری وی محسوب نشده حتی اگر مجازات آن، زندان باشد.

شکایت از کارفرما بابت گرفتن سفته

دریافت سفته حین استخدام به خودی خود خلاف قوانین نیست. زیرا سفته به عنوان تعهد پرداخت یا ضمانت کار در موارد مختلفی کاربرد دارد. اما این موضوع به معنی عدم عقد قرارداد، نیست. به عبارت دیگر دادن سفته به کارفرما، نمی‌تواند جایگزین عقد قرارداد کاری شود. نداشتن قرارداد می‌تواند دلیلی برای ثبت شکایت از کارفرما باشد.

در پایان قرارداد نیز، کارفرما موظف است در صورت تایید فعالیت کارگر، سفته ها را به وی مسترد کند. عدم ارائه سفته به پرسنل می‌تواند دلیل دیگری برای ثبت شکایت از کارفرما باشد. این کار با ثبت اظهارنامه شکایت در دفاتر خدمات قضایی آغاز می گردد. به درخواست عودت سفته که در دفاتر خدمات قضایی توسط پرسنل علیه کارفرما ثبت می گردد دادخواست استرداد سفته گویند.

عدم رعایت مقررات سفته

  • اگر فاقد امضاء یا مهر باشد، سفته سندیت ندارد یعنی حتی یک سند عادی هم نیست.
  • در صورتی که سفته فاقد تاریخ باشد سفته به رؤیت محسوب می شود. یعنی تاریخ رویت سند، تاریخ صدور محسوب می شود.
  • در صورتی که سفته فاقد محل پرداخت باشد: محل صدور، محل پرداخت محسوب می شود.
  • در صورتی که سفته فاقد محل صدور باشد: سفته همچنان معتبر خواهد بود ولی اعتبار اسناد تجاری را ندارد و فقط یک سند مدنی است و محلی که کنار نام متعهد ذکر شده است، محل صدور می باشد.
  • اگر سفته در وجه شخصی معینی صادر شود نام وی باید حتما ذکر شود و اگر ذکر نشود، عنوان در وجه حامل در آن ذکر می شود.

راه‌های وصول وجه سفته

برای وصول وجه سفته از ۲ طریق می‌توان اقدام کرد:

از طریق اجرای اسناد رسمی :

چون سفته از اسناد لازم‌الاجراست ، در صورتی که دارنده به وظایف قانونی خود عمل کرده باشد ، می‌تواند علیه صادرکننده ، پشت نویس و ضامن به اجرای اسناد رسمی واقع در اداره ثبت مراجعه و
تقاضای توقیف اموال بلامعارض اشخاص فوق و وصول طلب خود را کند. 

از طریق مراجع قضایی دادگستری

دارنده سفته با تقدیم دادخواست حقوقی علیه یک یا تمام مسوولان سند تجاری اقامه دعوی می‌کند و در صورتی که به محکومیت قطعی صادرکننده منجر شود و اگر اموالی از محکوم تحصیل نشود، می‌تواند به استناد قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی تقاضای بازداشت شخص محکوم را کند.

مدت زمان به اجرا گذاشتن انواع سفته چقدر است؟

دریافت کننده ظرف ده روز از تاریخ سررسید سفته خود مهلت دارد تا واخواست خود را ثبت نماید. اگر واخواست در این ده روز ثبت نگردد سفته دیگر حکم سند تجاری نداشته بلکه به عنوان سند عادی تلقی می گردد.

در صورتی که پس از گذر مدت زمان ده روزه، صادر کننده به پرداخت دین خود اقدام ننماید، تا یک سال پس از آن می‌توان پیگیری حقوقی نموده و شکایت خود را از وی به ثبت رساند.

درصورت داشتن هرگونه ابهام و سوال با پشتیبان سایت با شماره ۰۹۳۷۹۳۷۹۲۶۴ تماس حاصل فرمایید.

ارسال پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

با پویا پایش ، بهترین تیم مالی کار کنید

درباره پویا پایش

شرکت حسابداری پویا پایش رهیافت با کادری مجرب ، حرفه ای و متخصص در زمینه امور مالی و مالیاتی آماده همکاری با شرکت های صنعتی ، بازرگانی و پیمانکاری می باشد

لینک های مفید

عضویت در خبرنامه

برای دریافت آخرین اخبار و مقالات ما ثبت نام کنید تا بتوانیم برای شما ارسال کنیم